De Toon is gezet !

Effenaar, Natlab en Muziekgebouw: structureel verlies, directiewisselingen, stille huurkwijtscheldingen en een gemeente die jaar na jaar de geldkraan openzet — zonder ooit werkelijk af te rekenen Cultuur kost geld. Dat is een maatschappelijke keuze die vrijwel niemand betwist. Maar dat cultuur kost wat het kost, zonder duidelijke prestatieafspraken, zonder transparantie over werkelijke bezoekersinkomsten, zonder meerjaren-saneringsplannen en met een gemeentebestuur dat tekorten keer op keer goedpraat en aanvult — dat is een ander verhaal. In Eindhoven speelt dit verhaal al decennia. Drie culturele instellingen staan centraal: poppodium de Effenaar, film- en theatercentrum Natlab en het Muziekgebouw. Samen incasseren ze miljoenen aan gemeentelijke subsidie per jaar, kennen ze een geschiedenis van directiewisselingen, geheimgehouden salarisconstructies, weggekeken huurachterstanden en structurele exploitatietekorten. Dit is hun gezamenlijke rekening. I. De Effenaar — Volle zalen...

                                Tanja Mlaker Cultuur Eindhoven :(   Over instellingen die vol zitten en toch failliet gaan, en over wie daarvoor opdraait Er is iets merkwaardigs aan de hand in Eindhoven. De Effenaar aan de Dommelstraat had in 2024 maar liefst 92 uitverkochte shows. Het Natlab op Strijp-S trok in het derde en vierde kwartaal van datzelfde jaar 15% meer filmbezoekers dan het jaar ervoor, en de podiumvoorstellingen zelfs 40% meer publiek. Volle zalen, blije directeuren, uitbundige persboodschappen. En toch schreef de Effenaar in 2024 een verlies van bijna €464.000. En moest het Natlab datzelfde jaar worden gered met een eenmalige extra injectie van gemeentelijk geld, nadat de financiële tekorten waren opgelopen tot een omvang die de instelling zelf niet meer kon dragen. Vol huis. Lege kas. Maar geen enkel probleem, want de Eindhovense belastingbetaler staat klaar. Het systeem dat fale...

  Mary Fiers adviseert een coalitie van PRO, CDA en D66 voor Eindhoven 2026-2030. Bijna twee derde van de zetels, stabiel, brede steun in de gesprekken. Verder: akkoord op hoofdlijnen, meer openheid richting de raad, oppositie eerder betrekken. Nette boodschap. Professioneel opgesteld. Maar laten we even doorprikken. Op basis van het Advies heb ik toch nog wel de nodige kant tekeningen.   De politieke achtergrond van Fiers doet ertoe Fiers is inderdaad oud-PvdA-wethouder in Eindhoven. Dat is relevant, want PRO Eindhoven is een lokale partij die voor een groot deel bestaat uit oud-PvdA'ers en progressieve kiezers. De informateur adviseert dus de coalitie van de partij die haar heeft aangesteld en die politiek het dichtst bij haar eigen achtergrond staat. Dat hoeft niet per se fout te zijn, maar de onafhankelijkheid die ze in de inleiding zo nadrukkelijk benadrukt ("onafhankelijk en in het belang van de gehele raad") wringt daarmee wel een beetje. Ze benoemt het zelf ni...

  Stel je voor: je levert braaf je pasfoto in bij de gemeente voor een nieuw paspoort. Wat je niet weet en ook nooit te horen krijgt is dat diezelfde foto vervolgens een eigen leven gaat leiden. Welkom in de Nederlandse rechtsstaat.   Het UWV wist jarenlang dat het opvragen van pasfoto's bij gemeenten niet mocht. Een teamleider schreef het zelfs zwart op wit aan ruim honderd eigen medewerkers: "Strikt genomen is het verkrijgen van een pasfoto niet rechtmatig." Ze deden het toch. Want "strikt genomen" is zo'n heerlijk rekbaar begrip als je iets gewoon wílt doen.   De foto's werden gebruikt om uitkeringsfraudeurs te herkennen bij observaties mensen die zelf van niets wisten. George Orwell zou er jaloers op zijn geweest, ware het niet dat hij voor zijn dystopie de moeite had genomen de wet te herschrijven. Het UWV sloeg die stap over. Nu Amsterdam, Rotterdam en Den Haag eindelijk toegeven dat het delen niet was toegestaan, dringt zich de vraag op: worden d...

NEE DIT IS ZEKER GEEN 1 APRIL GRAP Terwijl Eindhoven zichzelf presenteert als Brainport van wereldformaat, houdt het bestuur de eigen portemonnee al jaren op een manier open die zelfs de meest creatieve boekhouder zou doen blozen.     Laten we eerlijk zijn: als particulier die consequent tientallen miljoenen euro's over de balk gooit, staat er vroeg of laat een deurwaarder op de stoep. Bij de gemeente Eindhoven werkt dat kennelijk anders. Daar noem je het dan een "financiële opgave", stel je een commissie in, en gaat het leven gewoon verder — uiteraard op kosten van de belastingbetaler die intussen zijn parkeerbon heeft betaald en keurig zijn OZB heeft voldaan. Neem het grootste kunstje van de afgelopen decennia: WIJ Eindhoven. Een prachtige visie, opgezet met de beste intenties. Generalisten in de wijk, dichtbij de mensen, ontschot denken — het klonk als een zin uit een managementboek dat al op de bestsellerslijst staat vóórdat het gedrukt is. En inderdaad: in 2015 leek ...

      ANALYSE    Zeventien partijen streden om de Eindhovense gemeenteraad. Over asielopvang waren ze het verrassend eens: iedereen vindt iets ervan, niemand wil de rekening betalen, en de vluchteling zelf mag intussen braaf Nederlands leren. Er is weinig dat politici zo snel doet verstrakken als het woord 'asielopvang'. Zelfs in een stad die zichzelf graag 'slimste regio ter wereld' noemt, is de discussie over vluchtelingen eerder een kwestie van buikgevoel dan van innovatief bestuur. Toch lieten de Eindhovense partijen zich niet onbetuigd. Van GroenLinks/PvdA tot Forum voor Democratie: iedereen had er wat over te zeggen. En dat was — hoe verrassend — soms zelfs iets zinnigs. Laat één ding vooropstaan: asielbeleid is in Nederland geen gemeentelijke aangelegenheid. Den Haag bepaalt wie er komt, hoeveel er komen en wanneer ze weer moeten vertrekken. De gemeente Eindhoven mag vervolgens bepalen waar ze slapen, of ze een taalcursus krijgen en of ze vrijwilligerswer...

    Wat denken onze expats eigenlijk? Je zou toch zeggen: voor je besluit om je biezen te pakken en naar Nederland te verkassen, kijk je even hoe wij hier de boel runnen. We spreken hier Nederlands – ja, echt waar. We groeten elkaar zonder uitgebreide HR-training, we houden onze stoepen schoon zonder dat er een app voor nodig is, en we vinden het gezellig als er zoiets ontstaat als sociale cohesie. Dat woord kun je opzoeken, het staat niet in de handleiding van de internationale serviced apartment. Maar nee hoor: na aankomst – drie dagen later – beginnen ze te verkondigen hoe wij dingen anders zouden moeten doen. Want waarom doen wij Nederlanders het niet gewoon zoals in hun land? Tja, misschien omdat dit… ons land is? Maar goed, ik geef het toe: ik ben natuurlijk een klassieke Nederlandse azijnzeiker. Prima titel, die draag ik met trots. Heb je klachten? Bestel een ticket en geniet van de rechtstreekse vlucht naar waar je vandaan kwam. En als je opmerkingen hebt over on...

  Wie de tv aanzet, kan er nauwelijks omheen: elke zender schuift weer een nieuwe lichting “VIPS” naar voren — een woord dat blijkbaar alles betekent behalve Very Important Person . Nee, in Nederland staat VIP vooral voor: Vreselijk Inwisselbare Persoon . Want serieus, hoeveel programma’s moeten we nog uitzitten waarin dezelfde twintig koppen rondhobbelen?  Van De Verraders tot De Slimste Mens , van Pandora tot Maestro — elk format wordt tegenwoordig dichtgesmeerd met “BN’ers” die vooral bekend zijn omdat ze… tja… meedoen aan dit soort formats. Columniste Angela de Jong verzucht dat ze wéér Toine van Peperstraten voorbij zag komen. Terecht. Sommige gezichten zijn inmiddels huisdieren geworden: ze lopen overal rond, niemand weet waarom, maar je raakt ze niet meer kwijt. Zenders verwijzen naar “de kijker” als rechtvaardiging. Bij RTL legt creative director Ralph de Beurs doodleuk uit dat bekende gezichten nodig zijn om “op te vallen”. Bij AvroTros meldt Taco Zimmerman ...

    Nog even en dan mogen we weer naar de stembus. Niet voor Den Haag , die zijn pas net begonnen en lijken nu al wat onenigheid te hebben. Dat belooft nog wat voor de komende maanden. Maar goed, dat is een probleem voor later. Eerst zijn onze eigen gemeenteraadsverkiezingen aan de beurt. En eerlijk is eerlijk: lokale politiek is misschien minder spectaculair dan de landelijke arena, maar het gaat wel degelijk ergens over. Zeker hier in een regio die zich graag Brainport noemt. Daar komen dossiers voorbij waar niet alleen een stevige kop koffie voor nodig is, maar ook behoorlijk wat kennis, gezond verstand en vooral doorzettingsvermogen. Dat brengt mij bij een vraag die ik mezelf wel eens stel: hebben onze raadsleden daar eigenlijk wel voldoende tijd voor? Het raadslidmaatschap is tenslotte voor de meesten geen fulltime baan. Overdag werken ze gewoon bij hun baas en ’s avonds wachten stapels dossiers, rapporten en beleidsnota’s. Je maakt mij niet wijs dat iedereen die ook ...

    De berichtgeving in het Eindhovens Dagblad van vandaag laat weer feilloos zien hoe de verhoudingen in deze regio liggen: ASML bepaalt het tempo en de gemeente mag applaudisseren. “Gemeente trapt niet op de rem na ontslagen”, schrijft het ED. Nee, natuurlijk niet. Wanneer heeft Eindhoven überhaupt voor het laatst op de rem getrapt als het om ASML ging? Het stadsbestuur lijkt inmiddels meer een externe communicatiedienst van het bedrijf dan een orgaan dat zelf nog iets te beslissen heeft. Het is bijna aandoenlijk hoe vanzelfsprekend het college zich laat “informeren” door de HR-afdeling van ASML. Niet andersom. Alsof het normaal is dat een multinational bepaalt wanneer de gemeente zich zorgen moet maken, en wanneer vooral níet. De 1700 ontslagen? “Geen reden tot zorg.” De halfgeleiderindustrie groeit immers. Het mantra van B&W is simpel: als ASML zegt dat het goed komt, dan komt het goed. Punt. En wat mij betreft is dat precies het probleem. Ik schreef het eerder al:...

  Je hebt ontmoetingen waarvan je denkt: dit maak ik dus maar één keer mee in mijn leven . Bijvoorbeeld wanneer je in de voormalige sterrenwacht in Hoeven zit een plek waar ooit mensen serieus naar het heelal keken en tegenover Johan Vlemmix zit, een man die qua kosmische impact zélf al genoeg buitenaards materiaal meebrengt om een hele telescoop waardeloos te maken. Je kent hem wel. Heel Nederland kent hem wel. De man die altijd lacht alsof hij net tegen iemand heeft gezegd: “Kijk eens wat ik nú weer bedacht heb!” Die eeuwige giechel die je doet twijfelen of hij zenuwachtig is, of gewoon plezier heeft in het feit dat hij alweer gratis publiciteit krijgt. En geloof me: hij hoeft er niet eens moeite voor te doen. Johan ademt publiciteit. Als je naast hem staat, gaan je eigen poriën vanzelf open voor mediabelangstelling. Soms heb je van die dagen waarop je denkt dat je leven een beetje begint te stabiliseren. Alles loopt rustig, een tikkeltje saai misschien, maar overzichtelijk. E...